Στον πέμπτο όροφο μια πολυκατοικίας-αρχαιολογικής αξίας στου Ζωγράφου, μένει ένα κορίτσι.
Το όνομά της δεν έχει καμία σημασία. Για να μπορούμε όμως να συνεχίσουμε την ιστορία, ας την πούμε Α.
(άραγε έχουν ποτέ τα ονόματα σημασία; )
Η Α. γεννήθηκε το 1983. Και έπειτα…όλοι άρχισαν να έχουν απαιτήσεις από εκείνη.
Στα 6 της, όταν πήγε στην πρώτη δημοτικού, ήταν η καλύτερη μαθήτρια της τάξης. Η μητέρα της όμως την πίεζε πως έπρεπε να αρχίσει να διαβάζει παράλληλα και την ύλη της δευτέρας.
Στο γυμνάσιο ήταν 3 χρόνια σημαιοφόρος, 3 χρόνια απουσιολόγος και είχε δεκάδες αριστεία και βραβεία κορνιζαρισμένα στους τοίχους του μικρού δωματίου της. Η μητέρα της της όμως της απαγόρευε να βγαίνει με τις φίλες της τα σαββατοκύριακα, γιατί έτσι έχανε πολύτιμο χρόνο από τα διαβάσματά της.
Στο λύκειο, ήταν η πιο όμορφη κοπέλα του σχολείου. Την θέλαμε όλοι και κανείς μας δεν μπορούσε να την έχει. Όχι γιατί ήταν ερωτευμένη ή σεμνότυφη – πού καιρός για έρωτες άλλωστε; – αλλά γιατί η μητέρα της την ενημέρωνε/απειλούσε καθημερινά πως οι έρωτες σε τέτοια ηλικία είναι σαν παιχνίδια χωρίς νικητές και χαμένους: ανούσιοι και παιδαριώδεις. Ήταν η αγαπημένη μαθήτρια των καθηγητών – μια από τις σπάνιες περιπτώσεις που οι καθηγητές λάτρευαν έναν μαθητή όχι γιατί τους έγλυφε με το σωστό τρόπο, αλλά γιατί ήταν αυτό που είχαν στο μυαλό τους όταν έλεγαν τη λέξη “υπόδειγμα”.
Στην πενταήμερη του σχολείου, μια από τις πιο σημαντικές στιγμές της σχολικής ζωής, εκείνη έμεινε σπίτι. Η μητέρα της είχε διακρίνει ένα κενό σε κάποια μαθήματα και οι Πανελλήνιες πλησίαζαν.
Όταν ήρθε η ώρα να κάνει την εφηβική της επανάσταση, η μητέρα της φρόντισε να την…καταπνίξει πριν καν ξεκινήσει. Δε θυμάμαι γιατί και πώς, αλλά νομίζω ότι ένα χαστούκι μπροστά σε όλα τα παιδιά του σχολείου αρκεί για να σταματήσει οποιεσδήποτε επίδωξες επαναστάσεις ενός κοριτσιου 16 χρονών.
Όπως και στις υπόλοιπες φάσεις της ζωής της, η Α. πάσχιζε χωρίς να ξέρει το γιατί. Είχε πλέον καταπιεί τον εγωισμό της – ή τέλος πάντων, ότι εγωισμό είχε προλάβει να αναπτύξει – και πάλευε να φτάσει τον επόμενο στόχο της μητέρας της. Αλλά η μητέρα της, έπαιζε μαζί της με τον ίδιο τρόπο που παίζει κανείς με το καρότο και το γαϊδούρι: πάντα ο στόχος φαίνεται πιο κοντά απ’ότι πραγματικά είναι.
Έκτοτε έχασα τα ίχνη της για πολύ καιρό. Πέρασαν τουλάχιστον δυο χρόνια και κανείς δεν ήξερε να μου πει τι κάνει η Α. “Ξέρεις μωρέ, πως είναι τα πράγματα…μετά το Λύκειο, χάνεις την επαφή…”. Ναι, καλά! Λες και υπήρχε ποτέ ιδιαίτερη “επαφή” κανενός ή καμίας με τη συγκεκριμένη κοπέλα. Πάντα πίστευα πως στο μυαλό της υπάρχει ο δικός της και ο δικός μας κόσμος. Ο ένας γεμάτος υποχρεώσεις, διάβασμα και μια μητρική φιγούρα να παρακολουθεί κάθε βήμα της και ο άλλος ελεύθερος, σχεδόν χαζοχαρούμενος.
Πριν λίγες μέρες έμαθα πού είναι η Α.
Στο πανεπιστήμιο γνώρισε κάποιον. Και όλοι ξέρουμε πως είναι να γνωρίζεις κάποια/κάποιον. Αλλά να τον/την γνωρίζεις πραγματικά. Να ξυπνάς και να κοιμάσαι με την εικόνα του προσώπου της/του στο κεφάλι, να περπατάς στην Πλάκα και να χτυπάς στις καρέκλες των καφετεριών ονειροπαρμένος. Φαίνεται πως όσο και να το προσπάθησε η Μητέρα, δεν μπόρεσε να διαβρώσει όλα τα συναισθήματα (ή “εμπόδια”) του παιδιού της.
Και έπειτα συνέβη ό,τι συμβαίνει στον οργανισμό που έρχεται για πρώτη φορά σε επαφή με έναν ιό.
Αν το καλοσκεφτεί κανείς, οι αποτυχημένες σχέσεις μας είναι σαν τα αντισώματα.
Μας προστατεύουν από το να ξαναρρωστήσουμε από την ίδια ασθένεια. Φυσικά, ένας ιός (όπως και μια γυναίκα ή ένας άνδρας) μπορεί να είναι ένας γνωστός στο σώμα μας ιός με…διαφορετικό περιτύλιγμα. Ναι, δε διαφωνώ. Ποτέ δεν είσαι σίγουρος ότι παίρνεις τη σωστή απόφαση, ότι δε θα ξανακάνεις την ίδια μαλακία. Μειώνεις όμως το ρίσκο σου. Γιατί έπαιξες, κάηκες και έμαθες.
Όταν όμως δεν έχεις νιώσει τη φωτιά, μπορείς ποτέ ειλικρινά να πεις ότι ξέρεις τι θα πει “καίγομαι”;
Ο τύπος ήταν junkie. Βαρύ junkie. Από αυτά που θέλουν με το ζόρι να κολλήσουν ημερομηνία λήξης στο κούτελό τους. Όχι, δε θα τον κατηγορήσω: όσο και να μην ξέρεις τι θα πει φωτία, έχεις πάντα ένστικτα που σου λένε πως αν πλησιάσεις πολύ θα καείς.
Η Α., είναι σε κέντρο αποτοξίνωσης. Κατέληξε εκεί, ενώ πριν λίγο καιρό είχε πέσει σε βαριά κατάθλιψη, είχε μείνει μισή και έβγαινε από το σπίτι μόνο για να τον δει και να της δώσει τη δόση της.
Αγάπη και αυτή. Να εξαρτιέμαι από εσένα κυριολεκτικά. Αηδιασα…
Έμαθα από δικό μου άνθρωπο πως τα λόγια της μητέρας της (με δάκρυα στα μάτια) ήταν πως “ήθελε η κόρη της να είναι το καλύτερο που μπορεί”.
Και σιχάθηκα.
Σιχάθηκα μέχρι αηδίας, γιατί κάποιοι άνθρωποι στέκονται μπροστά στα ερήπια μιας ζωής που οι ίδιοι φρόντισαν να καταλήξει έτσι και “νίπτουν τας χείρας τους”.
Δεν έπεσε, μωρή καριόλα, μόνη της η αρχαιολογία που αποκαλείς σπίτι. Εσύ το έριξες. Και κάθε τούβλο που έβγαζες, κάθε παρτίδα μπετόν που δεν άφηνες να δέσει σωστά, έπρεπε να πέσει στο κεφάλι σου.
Κλάψε όσο θες. Κάνε το κλαμμένο μουνί όσο θεωρείς πως χρειάζεται για να πείσεις τον κόσμο (και τον κομπλεξικό εαυτούλη σου, ίσως; ) πως πονάς πραγματικά.
Αλλά στο λέω, δεν πείθεις κανέναν.
Αν για κάτι λυπάσαι είναι που κόντεψες να χάσεις τον έλεγχο, όχι που παρα λίγο να χάσεις το παιδί σου.
Και έπειτα, αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, εσύ μέσω ποιού θα πραγματοποιούσες τα γαμημένα δικά σου όνειρα, τις δικές σου φιλοδοξίες και τα δικά σου θέλω;
ΥΓ: Eπιμένω πως για τις δικές μας μαλακίες δε φταίει ο μαλάκας γκόμενος/ η πουτάνα τύπισσα που μας παράτησε, η φασιστική μητέρα, η κοινωνία ή ο γαμω-ανάδρομος Ερμής. Φταίμε εμείς και ΜΟΝΟ εμείς. Αλλά όταν βάζεις έναν άνθρωπο να μεγαλώσει σε περιβάλλοντα αποστειρωμένα σα χειρουργικά εργαλεία, το μερίδιο ευθύνης που σου αναλογεί είναι τρομακτικά μεγάλο. Τα λάθη είναι απαραίτητα για να βρεις τα σωστά.
——————————————————————-
A.,
Για εσένα
Massive Attack – Protection ( This girl I know/ needs some shelter/ she don’t believe/ that anyone can help her… )
Μια παρένθεση πριν αρχίσω. Γράφεις πως η κοπέλα είναι στην απεξάρτηση. Ε λοιπόν εμένα αυτό μου λεει οτι έχει επιτέλους μπει στη διαδικασία του να πάρει τη ζωή στα χέρια της, και καθόλου κακό δε μου ακούγεται. Να χαίρεσαι για όποιον παρακολουθεί τέτοιο πρόγραμμα, γιατί αυτό σημαίνει οτι αντιμετωπίζει τα προβλήματά του με τη σωστή βοήθεια. Δε σου λεω να πετάς τη σκούφια σου που χρειάστηκε να φτάσει εκεί, αλλά σου λεω να μη λυπάσαι καθόλου που είναι *τώρα* εκεί -θα μπορούσε κάλλιστα να ήταν ακόμα στη χρήση ή να πίνει κρασιά με τον Φρανκ Ζάππα. Κλείνει η παρένθεση.
Επί του θέματος τώρα.
Διαφωνώ κάθετα με το “φταίμε ΜΟΝΟ εμείς” που γράφεις. Δική μας ευθύνη, και πάλι όχι σε όλες τις περιπτώσεις, είναι το πως θα αντιμετωπίσουμε μια κατάσταση. Άντε κάποιες φορές να αγγίξουμε και τις αφορμές. Όμως οι αιτίες είναι έξω από τον έλεγχό μας συχνότερα απ’ όσο φαντάζεσαι. Μιας και πιάνεις το θέμα “καταπίεση”, να ξες οτι το αρκούδι χορεύει στο ρυθμό που το μαθαίνεις, και κάποια πράγματα ριζώνουν πολύ βαθιά για να τα ξεφορτωθείς με τη δύναμη της θέλησης και μόνο (βέβαια αν είσαι ιππότης τζεντάι, το συζητάμε -αλλά και πάλι, εδώ σε κοτζάμ Λουκ Σκαηγουώκερ κόστισαν ένα χέρι τα daddy issues, εμείς θα τη βγάλουμε αλώβητοι;).
Για να κάνω και το δικηγόρο του διαβόλου βέβαια, έχεις ακούσει τη φράση “η αγάπη πονάει”; Διαβάζεται με περισσότερους από έναν τρόπους. Δε χρειάζεται να μισείς κάποιον για να τον καταστρέψεις -ο δρόμος για την κόλαση είναι σπαρμένος με τις αγνότερες προθέσεις. Μην πας μακριά -δες την Elmira απ’ τα Looney Tunes. Σε μια ενήλικη έκδοση, το φουστανάκι της θα διακοσμούσαν τα άντερα χνουδωτών pets που θα έλιωνε στην αγκαλιά της από αγάπη. Από αγνή, τυφλή, πανηλίθια και φονικά ασταμάτητη αγάπη.
Αν υπάρχει κάτι σίγουρο σ’ αυτόν τον πλανήτη (πέρα από το οτι οι Pixies είναι η καλύτερη μπάντα του ηλιακού μας συστήματος) είναι το οτι τα απωθημένα γεννούν απωθημένα. Κι αυτό στο λεω χωρίς να δικαιολογώ καμία πλευρά. Απλά όλα από κάπου πηγάζουν -και προβλέπεται να συνεχιστούν όσο συνεχίζουν τις διαπροσωπικές σχέσεις οι άνθρωποι που τα κουβαλούν, εκτός κι αν τους προλάβει κάποια δραματική αλλαγή, ο θείος Θάνατος ή και τα δυο σε συσκευασία δώρου. Αλλά, όπως προείπα, η αλλαγή μόνο εύκολη δεν είναι όταν τα απωθημένα, οι εμμονές και οι ενοχές κρατάνε απ’ το λαιμό και τις δυο όχθες. Κι έτσι μένει η δεύτερη επιλογή ή έστω το φλερτ με την πιθανότητά της -κάτι που περιγράφει ωραιότατα την πρέζα, εδώ που τα λέμε.
Μιλάς για αντισώματα και συμφωνώ. Έχω να προσθέσω πως αυτά έρχονται σε αμέτρητες μορφές. Κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες, ακόμα κι ένα τέτοιο γαμημένο upbringing θα μπορούσε να είναι ένα πρώτης τάξεως αντιβάηρους για διάφορους καταστρεπτικούς ιούς. Αν παει καλά η θεραπεία της κοπέλας, που εύχομαι ειλικρινά να παει, έτσι θα λειτουργήσει. Και στα 26 έχει όλη τη ζωή μπροστά της [Ανοίγει παρένθεση: Και μην ακούσω παπαριές τύπου "τα καλύτερά της χρόνια είναι πίσω της πια". Τα καλύτερά μας χρόνια have FUCK ALL to do with age -είναι αυτά που περνάμε όσο πιο υγιείς γίνεται, ελεύθεροι κι ευτυχισμένοι. Καταπώς μας τα λες, αυτά για την Α. έρχονται τώρα. Κλείνει η παρένθεση]
Τα λάθη δεν ξέρω αν είναι απαραίτητα για να βρεις τα σωστά. Δηλαδή, δεν ξέρω αν είναι απαραίτητο να τα κάνεις. Να τα γνωρίζεις, ναι. Γι’ αυτό και τα αντισώματα δεν είναι όλα βιωματικά (αλλιώς οι πειρατές θα ήταν το ultimate trend με τόσα ξύλινα πόδια που θα κυκλοφορούσαν). Δε νομίζω όμως οτι τα αντισώματα ήταν το μοναδικό που έλειπε απ’ τη ζωή της Α. -της κάθε Α. Κολλάς και με πρεζάκια μετά από δεκα σχέσεις, κολλάς και με abusers μετά από άλλες πέντε. Αν δεν έχεις δουλέψει τα προβλήματα που συνάντησες και τα κατάλειπα που σου έχουν αφήσει, θα κάνεις τα ίδια λάθη ξανά και ξανά. Έλειπε η αντιμετώπιση λοιπον, κι επιπλέον έλειπε το αντίβαρο. Αυτό το κάτι οτιδήποτε όμορφο που θα ισιώσει τη ζυγαριά που στραβώνει από τ’ άσχημα της τύχης, της φύσης και των γονεϊκών πειραματισμών. Αυτό που μας επιβεβαιώνει οτι “ναι ρε μαλάκα, αξίζεις τον κόσμο στα πόδια σου” όταν αμφιβάλλουμε, αυτό που πατάει το φρένο πριν πέσουμε στου χαντάκ’. Φίλοι, ενδιαφέροντα, όνειρα, φίλοι (το ξαναλέω) -οτιδήποτε κουνάει του καθενός τη βάρκα. Αυτά που στερήθηκε και που ελπίζω πραγματικά να βρει η Α. -και η κάθε Α.- μακριά από την οικογένεια-βόα σφιγκτήρα, τη χρήση και ο,τι άλλο άσχημο έζησε. Όπως έλεγε κι ένας φίλος, sometimes things must get worse before they get better. Κι αν η μάνα -και η κάθε μάνα- μπορέσει, μέσα από αυτή τη διαδικασία, να μάθει να δείχνει αλλιώτικα την αγάπη της, τόσο το καλύτερο. Παρά τα όσα λένε, ποτέ δεν είναι αργά για να μάθεις νέα κόλπα σ’ ένα γέρικο σκυλί.
Take heart, να πεις στην κοπελιά άμα τη δεις ποτέ. Όλα καλά θα πάνε στο τέλος. Όλες οι πληγές κλείνουν, και όπως είπε κάποιος, scars are tattoos with better stories.
P.S. And for the record, η σημαντικότερη στιγμή της σχολικής ζωής ΔΕΝ είναι η πενταήμερη, αλλά η στιγμή που αφήνεις το μπουρδέλο πίσω σου.
Στα περισσότερα σημεία θα συμφωνήσω με τον/ην disco lemonade, ειδικά στο σημείο με τους Pixies
Αλλά θα συμφωνήσω και με σένα…
αλλά βασικά θα συμφωνήσω στο γεγονός οτι το πράγμα δεν θέλει πολύ ψάξιμο. Το να γίνεις σωστός γονέας είναι το πιο δύσκολο πράγμα και ο μέγας Αρκάς έχει πει ότι οι τελευταίοι άνθρωποι που θα έπρεπε να έχουν παιδιά είναι οι γονείς!
Το οτι μεγάλωσε λάθος το παιδί της δεν είναι σωστό, ούτε λάθος. Κανείς δεν είναι άσφαλτος, όπως είπε και η Άντζελα. Αλλά το οτι λέει “εγώ την είχα τέλεια”, είναι μαλακία…
εγώ θα εκτύπωνα το ποστ σου και θα το κόλαγα σε όλες τις κολόνες στην γειτονιά και στην πόρτα της παλιοκαριόλας. Και μόλις τα ξηλώσει ξανακόλλημα….
να το δουν και άλλοι!
Αξίζει να την μισήσουν και να αηδιάσουν μαζί της όλοι όσοι την γνωρίζουν,
όπως περίπου θα νιώθει τώρα και η κόρη της.
(σόρρυ για τα μπινελίκια)